Yeni bir ilaç, genetik kolesterolü düşürerek kalp hastalığı riskini azaltıyor
Kalp hastalığı, dünya çapında en yaygın ölüm nedenidir ve bunun birçok sebebi vardır. Bunlardan biri, kolesterolün bir türü olan Lipoprotein(a) veya Lp(a)'nın yüksek seviyeleridir. Lp(a), kan damarlarında plak oluşumuna ve pıhtılaşmaya neden olarak kalp krizi ve felç riskini artırır. Lp(a) seviyeleri büyük ölçüde genetik olarak belirlenir ve diyet, egzersiz veya statin gibi mevcut ilaçlarla düşürülmesi zordur. Dünya çapında beş kişiden biri yüksek Lp(a) seviyelerine sahiptir, ancak bunun farkında değildir.
Ancak yeni bir ilaç, bu sorunu çözmek için umut vaat ediyor. Muvalaplin adlı ilaç, Lp(a)'yı hedef alarak vücutta üretimini engelliyor ve seviyeleri yüzde 65’e kadar düşürüyor. Bu, Lp(a)'yı düşürmek için geliştirilen ilk oral ilaçtır ve enjeksiyon gerektirmemesi nedeniyle hastalar için daha uygun olabilir.
Bu ilacın etkinliği ve güvenliği, Monash Üniversitesi Victoria Kalp Enstitüsü Direktörü ve Victoria Dönemi Araştırma Lideri Profesör Stephen Nicholls tarafından yürütülen küresel bir klinik denemede test edildi. Deneme sonuçları, Amsterdam’daki Avrupa Kardiyoloji Derneği Kongresi’nde sunuldu ve JAMA dergisinde yayınlandı.
Profesör Nicholls, “Bu ilaç birçok açıdan oyunun kurallarını değiştirecek. Kolesterolün bulunması zor bir formunu düşürmek için bir seçeneğimiz olduğu gibi, bunu ağızdan tablet olarak sunabilmek, hastalar için daha erişilebilir olacağı anlamına da geliyor” dedi.
“Yüksek Lp(a), kardiyovasküler hastalık için bilinen bir risk faktörüdür, ancak klinisyenlerimizin elinde şu anda etkili araçlar yok. Bu ilaç bunu değiştiriyor.”
Deneme, Cleveland Clinic ve Eli Lilly ile işbirliği içinde yürütüldü ve ilaç şimdi daha büyük fazlı klinik denemelere devam edecek. Ayrıca diğer damar ve kapak hastalıklarının tedavisinde de kullanılma potansiyeli olabilir.
Peki bu yeni ilaç nasıl çalışıyor? Muvalaplin, Lp(a)'nın yapısında bulunan apolipoprotein(a) veya apo(a) adlı bir proteinin sentezini inhibe eder. Apo(a), LDL kolesterolüne bağlanarak Lp(a)'yı oluşturur. Muvalaplin, apo(a) üretimini azaltarak dolaylı olarak Lp(a) seviyelerini de düşürür.
Muvalaplin’in güvenliği ve tolerabilitesi 28 gün boyunca günde iki kez 10 mg veya 20 mg dozda alınan 120 sağlıklı gönüllüde değerlendirildi. Deneme sonucunda, Muvalaplin’in her iki dozda da Lp(a) seviyelerini yüzde 65’e kadar düşürdüğü görüldü. Ayrıca, Muvalaplin’in LDL kolesterolünü yüzde 40’a kadar azalttığı da belirlendi. Muvalaplin’in yan etkileri hafif veya orta derecede idi ve en sık görülenler baş ağrısı, mide bulantısı ve kusma idi.
Muvalaplin’in klinik etkileri, daha büyük ve uzun süreli klinik denemelerde daha fazla araştırılacaktır. Bu denemeler, Muvalaplin’in kalp krizi, felç ve diğer kardiyovasküler olayları önlemede etkili olup olmadığını belirlemeyi amaçlamaktadır. Ayrıca, Muvalaplin’in aort stenozu, aort anevrizması ve diğer damar hastalıkları gibi Lp(a) ile ilişkili durumların tedavisinde de kullanılma potansiyeli olabilir.
Bu yeni ilaç, yüksek Lp(a) seviyelerine sahip milyonlarca insan için umut ışığı olabilir. Profesör Nicholls, “Lp(a) aslında tedavisi olmayan sessiz bir katildir, bu ilaç bunu değiştiriyor” dedi.
