Belirtileri çıkmadan yıllar önce Parkinson’u tespit edebilen yapay zeka geliştirildi
Şimdilerde, yeni geliştirilen ve yapay zeka kullanan bir araç, hastalığın işaretlerini titreme ve yavaş hareket gibi belirtileri ortaya çıkmadan yıllar önce tespit edebilmeye olanak tanıyor.
Herhangi bir bilgisayarda çalıştırılabilecek olan aracın ismi CRANK-MS (Classification and Ranking Analysis using Neural network generates Knowledge from Mass Spectrometry). Türkçesi, Sinir ağı kullanan, Kütle Spektrometresinden bilgi üreten Sınıflandırma ve Sıralama Analizi.
Yöntem nasıl çalışıyor?
Araç, insan beyninde modellenen eğitimli merkez noktası katmanlarını kullanarak, kandaki belirli kimyasal bileşikleri (metabolitleri) tarıyor, potansiyel olarak hastalığın varlığını gösterebilen veya hastalığa karşı koruma sağlayabilen kalıpları tespit ediyor.
Yöntemde, hastalardan kan plazması veya ciltten yağ salgısı örneği alınıyor, kütle spektrometresine dayalı analitik yöntemle analiz ediliyor. Daha sonra sonuçlar sinir ağına dayalı bir algoritmaya yükleniyor.
Avustralya'daki Yeni Güney Galler Üniversitesi'nden Kimyager olan Diana Zhang, “Hastalık ve kontrol gruplarında hangi metabolitlerin daha önemli olduğunu bulmak için, araştırmacılar genellikle belirli molekülleri barındıran korelasyonlara bakıyor. Ancak burada, metabolitlerin diğer metabolitlerle ilişkileri olabileceği de göz önünde bulunduruldu. Makine öğrenme tekniği tam da burada devreye giriyor. Yüzlerce, hatta binlerce metabolit arasında neler olup bittiğini anlamak için yapay zekanın bu hesaplama gücü kullandık” diye konuştu.
Ekip çalışma kapsamında Beslenme ve Kanser İspanya Avrupa Prospektif Çalışması’nın bir parçası olarak toplanan kan plazma örneklerini kullandı.
Araştırmaya katıldıktan sonraki 15 yılda Parkinson hastalığı gelişen 39 hastaya odaklanan ekip metabolit karışımlarını, Parkinson hastası olmayan 39 kontrol hastadan alınan örneklerle karşılaştırdı. Burada potansiyel olarak önemli olduğu düşünülen birkaç model tanımlandı.
Az sayıda hastanın yer aldığı bu çalışma nispeten küçük olsa da geliştirilen CRANK-MS yöntemi Parkinson hastalığı riskini %96'ya varan bir doğrulukla tespit etmeyi başardı.
Araştırmadan elde edilen sonuçlar ACS Central Science dergisinde yayınlandı.
