Epilepsi ve diğer nörolojik bozukluklarla ilgili yeni küresel eylem planı yayınlandı
DSÖ’nün bugün altı BM dilinde yayınladığı Sektörler Arası Küresel Eylem Planı (IGAP), nörolojik bozukluklarla yaşayan insanların bakım ve tedaviye erişimini iyileştirmek için sektörler arası bir işbirliği öneriyor. Nörolojik bozukluklar, epilepsi ve diğer hastalıkları kapsıyor.
Nörolojik bozukluklar, engelliliğe göre ayarlanan yaşam yıllarının* en büyük kaynağıdır ve 2020’de Lancet dergisinde yayınlanan bir makaleye göre, yılda 9 milyon ölüme neden olan dünyadaki ikinci en büyük ölüm sebebidir. Ancak, nörolojik rahatsızlıkların küresel yükü çok yüksek olmasına rağmen, özellikle düşük ve orta gelirli ülkelerde bu rahatsızlıklara yönelik hizmet ve destek yetersizdir.
Dünya Sağlık Örgütü Genel Direktörü Dr Tedros Adhanom Ghebreyesus, yayının önsözünde şöyle diyor: “Nörolojik bozuklukların yükü, insanların yaşam fırsatlarını kısıtlayan, yoksulluk riskini artıran ve bakıma erişimde zorluk çıkaran damgalama ve ayrımcılıkla birlikte geliyor.”
DSÖ Ruh Sağlığı ve Madde Kullanımı Direktörü Dr Dévora Kestel ise şunları söylüyor: “IGAP, nörolojik bozukluklarla yaşayan daha fazla insanın ihtiyaç duydukları tedavi ve bakıma erişmesini ve damgalama ve ayrımcılıktan uzak yaşamasını sağlayacak bütünleşik ve kapsamlı bir yanıt sunma yönündeki küresel çabalarda büyük bir ilerlemedir.”
Eylem planı, DSÖ tarafından Üye Devletler ve nörolojik bozukluklarla yaşayan insanlar da dahil olmak üzere diğer önemli paydaşlarla istişare edilerek hazırlandı. Plan, Mayıs 2022’de 75. Dünya Meclisinde WHA 75 (11) kararıyla onaylandı.
Eylem planında beş stratejik hedef belirleniyor: politika önceliğini artırmak ve yönetişimi güçlendirmek; etkili, zamanında ve duyarlı teşhis, tedavi ve bakım sağlamak; teşvik ve önleme için stratejiler uygulamak; araştırma ve yeniliği teşvik etmek ve bilgi sistemlerini güçlendirmek; ve epilepsiye halk sağlığı yaklaşımını güçlendirmek.
Her bir stratejik hedef için ülkelere ve ortaklara yönelik eylemler öneriliyor. Bu eylemler, DSÖ’nün planın uygulanmasında teknik destek ve rehberlik sağlayacağı şekilde tasarlandı.
2031 yılına kadar hedeflere ulaşıp ulaşılmadığını ölçmek için 10 küresel hedef belirlendi. Bu hedeflerin ölçülebilir göstergeleri var. Plan, bu hedeflere ulaşmak için sağlık sektörü ve ötesindeki paydaşlar arasında yakın işbirliği gerektiğini vurguluyor. Ayrıca, nörolojik bozukluğu olan kişilerin, bakıcılarının ve ailelerinin katılımını ve güçlendirilmesini desteklemenin önemini de belirtiyor.
