Yağ asitleri olmadan mantarlar nasıl ölür?
Japonya’daki RIKEN ve Kanada’daki Toronto Üniversitesi’nden bilim insanları, mantar hastalıklarını tedavi etmenin yeni bir yolunu buldular. Yaptıkları şey, mantarların yağ yapmasını engellemek. Yağlar, mantar hücrelerinin içinde ve dışında önemli bir rol oynar. Mantar hastalıkları, sporcu ayağı gibi basit rahatsızlıklardan ölümcül enfeksiyonlara kadar çok ciddi olabilir. Mantarlar, ilaçlara karşı direnç geliştirdikleri için tedavi etmek zorlaşıyor. Bu yüzden bilim insanları, farklı bir şekilde çalışan ve birçok mantar türüne karşı etkili olan yeni bir ilaç arıyorlardı.
Bilim insanları, RIKEN’in doğal ürün deposundan (NPDepo) seçtikleri bazı bileşikleri, dört farklı mantar türü üzerinde test ettiler. Bu mantar türleri, insanlarda çok yaygın ve tehlikeli enfeksiyonlara neden olabilir. Test ettikleri bileşiklerden üç tanesi, mantarların büyümesini durdurdu. Bunlardan biri de insan hücrelerine zarar vermedi. Bu bileşiğe NPD6433 adı verildi.
Bilim insanları, NPD6433’ün nasıl çalıştığını anlamak için daha fazla deney yaptılar. NPD6433’ün, yağ asidi sentazı adı verilen bir enzimi engellediğini buldular. Bu enzim, yağ asitlerinin yapılmasını sağlar. Yağ asitleri olmadan, mantar hücreleri sağlıklı kalamaz. Bilim insanları, NPD6433’ün ve başka bir yağ asidi sentazı engelleyicisi olan cerulenin’in, laboratuvarda yetiştirilen birçok mantar türünü öldürebildiğini gösterdiler.
Son olarak, bilim insanları, NPD6433’ün canlı bir organizmada ne kadar iyi çalıştığını görmek için solucanlar kullandılar. Solucanlar, bizim gibi bağırsak sistemine sahip olduğu için mantar enfeksiyonlarına yakalanabilirler. Solucanları enfekte eden mantarlardan bazıları ilaçlara dirençlidir. Bilim insanları, NPD6433 ile tedavi edilen solucanların daha uzun yaşadığını gördüler.
Bu çalışma, yağ asidi sentazını hedefleyen ilaçların, mantar hastalıkları için yeni ve umut verici bir tedavi yöntemi olabileceğini gösteriyor. Bu ilaçlar, mevcut ilaçlardan farklı olarak çalışır ve çok sayıda mantar türüne karşı etkilidir.
